انسانی
محیط زیست انسانی
 

ضوابط ومعیارهای استقرار صنایع
 
موضوع مصوبه شماره  64677/ ت 18591 ه  محترم 26/12/78  هیئت محترم وزیران
ماده 1  :  طبقه بندی و تعیین گروه صنایع
صنایع با توجه به فرآیند تولید بشرح زیر طبقه بندی میشود .
1-    صنایع غذایی
2-    صنایع نساجی
3-     صنایع چرم
4-    صنایع سلولزی
5-    صنایع فلزی
6-    صنایع کانی غیر فلزی
7-    صنایع شیمیایی
8-    صنایع دارویی
9-    صنایع برق و الکترونیک
10-   صنایع کشاورزی
11-   صنایع ماشین سازی
صنایع براساس شدت ضعف آلودگی و دیگر مسائل زیست محیطی در گروههایی با مشخصات زیر قرار میگیرند .
 
الف صنایع این گروه مجاز میباشند تا در کاربریهای مجاز صنعتی یا تجاری مشخص شده در داخل یا خارج محدوده های مصوب طرحهای توسعه عمران شهری و روستایی استقرار یابند . 
 
محدوده های مصوب شهری ور وستایی :
 
1-محدوده مصوب شهری عبارتست از حسب مورد آخرین محدوده  طرح جامع یا هادی  مصوب شهر واضافه محدوده های بعدی مصوب آنها .
تبصره 1 -  در مورد شهرهای فاقد طرح هادی یا جامع تا زمان تهیه طرح تهیه جامع یا هادی محدوده خدماتی شهر ملاک خواهد بود .
تبصره 2 -   پس از تهیه طرح جامع یا هادی  برای شهرهای  فوق الذکر محدوده طرح جامع یا هادی ملاک خواهد بود .
2-محدوده روستایی عبارتست از محدوده آخرین طرح هادی یا بهسازی روستایی
تبصره  -  درمواردی که نقاط روستایی فاقد طرحهای فوق باشند محدوده روستایی توسط وزارت جهاد سازندگی باستناد  ماده ( 9 )  آئین نامه احداث بنا و  تاسیسات  در خارج از محدوده و حریم تعیین میشود . 
ب -  صنایع این گروه مجازند در خارج از محدوده شهرها مشروط به رعایت  حداقل 200 متر از مراکز مسکونی ،  درمانی و آموزشی  و 100 متری مراکز نظامی و انتظامی و رعایت حریم رودخانه ها و قنوات دایر استقرار یابند .  رعایت کلیه حریمهای قانونی و ضوابط حوزه استحفاظی  الزامی است .
 
سکونتگاهها : 
عبارتست از کلیه شهرها  ، روستاها ومجتمع های زیستی که دارای حداقل 20 خانوار ساکن میباشند .
ج -  صنایع این گروه مجازند در مناطق صنعتی و بارعایت حداقل فاصله 500 متر از محدوده سکونتگاهها و مراکز آموزشی و درمانی و رعایت حریم قانونی جاده استقرار یابند .
 
مناطق صنعتی :
مناطق صنعتی عبارتست از محدوده ای که بوسیله ارگانهای ذیربط جهت استقرار صنایع در نظر گرفته شده است . اینگونه  مناطق در طرحهای نظیرجامع و هادی شهری  ،  جامع ناحیه ای و طرحهای ساماندهی  فضاها و سکونت گاههای روستایی تعیین میگردند . 
د و -  صنایع اینگونه مجازند خارج از حریم مصوب هر شهر مشروط به رعایت فواصل لازم از مراکز حساس مطابق پیوست شماره ( 1 ) استقرار یابند .
و -  محل پیشنهادی جهت استقرار صنایع این گروه با توجه به فرآیند تولید ، توپوگرافی  منطقه ، شرایط اقلیمی  ، ظرفیت قابل تحمل محیط زیست ، جهت بادهای غالب ،  گسترش شهری و سایر شاخص های زیست محیطی توسط سازمان حفاظت محیط زیست مورد بررسی کارشناسی قرار گرفته و اعلام نظر خواهد گردید .
تبصره 1 -  جابجایی عناوین صنعتی در گروههای مختلف با توجه به آلودگی حاصل و نحوه خنثی سازی آنها  انجام خواهد شد .
تبصره 2  - استقرار صنایع در اراضی مستعد کشاورزی  منطبق با قوانین و مقررات مربوط  مستلزم کسب موافقت وزارت کشاورزی میباشد .
تبصره 3 -  درکلیه موارد موافقت با ایجاد صنایع ( از هرنوع  )  رعایت ضوابط و کاربریها و منطقه بندی های مصوب صنعتی  حسب مورد طرحهای جامع و هادی شهری  ،  هادی روستایی ، طرحهای جامع ناحیه ای  ( شهرستان ) و طرحهای کالبدی منطقه الزامی میباشد .
 
ماده 3 -  ضوابط عمومی استقرار صنایع :
 
1-ملاک تشخیص جمعیت  شهرها ، آخرین سرشماری مرکز آمارایران است .
2- درچارچوب ضوابط شهرکهای صنعتی ،  احداث هرنوع واحد تولیدی و صنعتی باستثناء صنایع گروه  ( و )  در داخل شهرکها مشروط به اینکه شهرک دارای طرحهای زون بندی  استقرار ،  فضای سبز سیسستم مرکزی  تصفیه فاضلاب باشد  بلامانع است .
3- این ضوابط نمی تواند ناقض مصوبات قانونی از قبیل طرح تعادل صنعت  و کشاورزی در استانهای گیلان و مازندران  و ممنوعیت در محدوده 120 کیلومتری تهران و 50 کیلومتری اصفهان و نظایر آن باشد .
ماده 4 -   در مورد استثنایی که امکان اجرای ضوابط استقرار در استان وجود نداشته باشد مراتب در کمیته ای استانی  مرکب از نمایندگان ادارات کل صنایع ،  معادن و فلزات  ، حفاظت محیط زیست ، مسکن وشهرسازی ، سازمان برنامه و بودجه ، نفت  ، نیرو ، جهاد سازندگی  ، کشاورزی واستانداری  ( معاون عمرانی )   مورد بررسی قرار گرفته و با در نظرگرفتن مواردی از قبیل فرآیند تولید ، توپوگرافی منطقه ،  شرایط اقلیمی ،  ظرفیت قابل تحمل محیط زیست ،  جهت  بادهای غالب و گسترش شهری در مورد محل استقرار صنایع بطور موردی اتخاذ تصمیم مینمایند .  دبیرخانه کمیته مذکور در اداره کل حفاظت محیط زیست استان میباشد . 
ماده 5 -  نظر به اهمیت تامین هوای پاک در شهرها و مناطق مسکونی کشور ،  از استقرار صنایع مولد آلودگی هوا  در جهت باد  غالب بسوی اینگونه مناطق خودداری شود .
ماده 6 -  چنانچه واحد تولیدی و صنعتی در فهرست یکی از کدهای مندرج در این ضوابط اشاره نشده باشد بمنطور تعیین کد جدید  و یا تطبیق آن با کدهای موجود نیاز به اصلاح داشته باشد ،  موضوع در کمیته ای که به مسئولیت سازمان حفاطت محیط زیست وبا مشارکت نماینده تام الاختیار ذیربط صادر کنند ه جواز مطرح و تصمیم گیری خواهد شد . 
ماده 7 -  واحدهای تولید و صنعتی موظف هستند قبل از استقرار موضوع را به اطلاع ادارات کل استانی حفاظت محیط زیست برسانند . در صورت مغایرت با ضوابط استقرار ادارات کل حفاظت محیط زیست استانها باید حداکثر در دوهفته موضوع را به متقاضی اعلام کنند .
پیوست شماره 1 -  حداقل فاصله صنایع کد  د و ه  از مراکز حساس
ردیف
فاصله ازمراکز مختلف به متر
صنایع کد د
صنایع کد ه
1
سکونت گاهها
1000
1500
2
مراکز درمانی و آموزشی
500
1000
3
بزرگراه و جاده ترانزیت ( فاصله از محو.ر )
250
250
4
جاد ه اصلی ( فاصله از محور )
150
150
5
پارک ملی -  تالاب دریاچه - * اثر طبیعی ملی
1000
1000
6
پناهگاه حیات وحش  - *  منطقه حفاظت شده -  رودخانه دائمی و قنات دایر
200
300
7
چاههای عمیق و نیمه عمیق
100
100
·  صنایعی که استقرار آنها در کنار دریا اجتناب ناپذیر میباشد مانند کشتی سازی بطور موردی بررسی میشود .
·  در استانهای ساحلی شمال کشور در مناطقی که جاده اصلی کنار دریا ، فاصله ای که  کمتر از فاصله مذکور در جدول را دارد ،  فاصله جاده از دریا بعنوان فاصله  دریا تا واحد صنعتی رعایت گردد .
·  تالاب به مناطقی نظیر زمینهای مرطوب و آبگیر  ،  زمینهای آب دار ،  باتلاقهایی که بصورت مصنوعی یا طبیعی  موقتی یا دائمی با آب جاری یا ساکن با طعم آب شیرین یا شور  ،  یا لب شور ،  شامل مناطق دریایی با عمقی کمتر از6 متر گفته میشود .
·  منطقه حفاظت شده مشروط به موافقت  ساز مان حفاظت محیط زیست میباشد . 
·  پارک ملی به محدوده ای از منابع طبیعی کشور اعم از جنگل و مرتع و بیشه های طبیعی و اراضی  جنگلی و دشت و آب و کوهستان اتلاق میشود  که نمایانگر نمونه های برجسته ای از مظاهر طبیعی ایران باشد  و به منظور حفظ همبستگی وضع زندگی  و طبیعی آن همچنین ایجاد محیطی مناسب برای تکثیر و پرورش جانوران و حشی و رشد  رستنی ها در شرایط کامل طبیعی تحت حفاظت قرار میگیرد . 
·  آثار طبیعی ملی عبارتند از :  پدیده های نمونه و نادر گیاهی  ،   حیوانی ،  اشکالی یا مناطر کم نظیر  و کیفیات ویژه طبیعی  یا درختان کهنسال یادگار تاریخی میباشند که با منظور داشتن محدوده مناسبی تحت حفاظت قرار می گیرد .
·  پناهگاه  حیات وحش به محدوده ای از منابع طبیعی کشور  اعم از  جنگل ، مرتع ، دشت ،  آب و کوهستان اطلاق میشود که دارای زیستگاه طبیعی  نمونه و شرایط اقلیمی خاصی برای جانوران وحشی بوده و به منظور حفظ و یا احیاء این زیستگاهها تحت حفاظت قرار میگیرد .
·  منطقه حفاظت شده به محدود ه ای از منابع طبیعی کشور اعم از جنگل ، مرتع  ، دشت  ، آب و کوهستان اطلاق میشود که از لحاظ ضرورت حفظ و تکثیر جانوران وحشی یا حفظ و احیاء رستنیها و وضع طبیعی آن دارای اهمیت خاص بوده  و تحت حفاظت قرار میگیرد .

وضعیت استقرار و بهره برداری صنایع در استان بوشهر

عداد صنایع فعال در استان 331 مورد
تعداد صنایع فقط دارای مجوز استقرار 231 مورد
تعداد صنایع فقط دارای مجوز بهره برداری 115 مورد
تعداد صنایع دارای مجوز استقرار و بهره برداری 66 مورد

ضوابط و دستورالعمل انتخاب صنایع سبز و برگزیده

شرح :
ماده 1 – هدف
- قدردانی از صنایع سبز
- برقراری ارتباط سازنده بین سازمان حفاظت محیط زیست و بخش صنعت
- ایجاد فضایی برای تبادل تجربیات و دستاورهای زیست محیطی صنایع با یکدیگر
- ایجاد انگیزه برای توجه صنایع به مسایل زیست محیطی
- گسترش فرهنگ و فن آورهای زیست محیطی و فرآیند تولید پاک

ماده 2 – تعاریف
صنعت سبز : به کلیه صنایعی گفته میشود که براساس ضوابط انتخاب درطول سال مورد نظر و تشخیص سازمان حفاظت محیط زیست ،تلاش قابل تقدیری در راستای حفظ محیط زیست انجام داده باشد .
صنعت برگزیده سبز : در هر رشته و صنعتی گفته میشود که در سال مورد نظر و در رشته صنعتی مورد نظر ارزنده ترین تلاش را در راستای حفظ محیط زیست انجام داده و تمام ضوابط زیست محیطی را رعایت کرده باشد .

همایش صنایع سبز :
همایشی است که هر سال در هفته محیط زیست برگزار و در آن ازصنایع سبز تقدیر میگردد .

ماده 3 – رشته های صنعتی :
1- صنایع غذایی و دارویی 7- صنایع نساجی و پوشاک
2- صنایع شیمیایی و سلولزی 8- صنایع ماشین سازی و ساخت تجهیزات
3- صنایع کانی غیرفلزی 9- صنایع نفت ( دومورد انتخاب میشود )
4- صنایع فلزی 10- معادن و فلزات ( 2 مورد انتخاب میشود )
5- صنایع خودرو و نیرومحرکه 11- نیروگاه
6- صنایع برق والکترونیک 12- صنایع کشاورزی
تبصره : در صورت عدم وجود صنعت سبز در هر رشته ، در آن رشته صنعت سبز معرفی نمیشود .

ماده 4 - ضوابط انتخاب صنایع سبز :
صنایعی که عدم تطابق چشم گیر در زمینه های آلودگی آب ، ضایعات ، هوا نداشته باشند و در طول سال مورد نظر یک یا چند مورد اقدامات زیر را انجام داده باشند :
1- نصب و راه اندازی و یا اصلاح سیستم پالایش وکنترل آلودگی
2- راه اندازی سیستم بازیافت مواد زاید
3- جایگزینی انرژیهای پاک
4- اخذ ISO 14000
5- سازگار کردن تولیدات با محیط زیست
6- ایجاد فضای سبز و حمایت از تنوع زیستی
7- کاستن از اثرات و ضایعات صنعت بر محیط زیست
8- کاستن از ضایعات در تولید
9- کاستن از آلودگیها
10- کاستن از مصرف انرژی یا افزایش بازده مصرف انرژی
11- انجام هزینه قابل توجه در راستای حفظ محیط زیست
12- آموزش و جلب مشارکت مردمی در زمینه محیط زیست
13- سایر

ماده 5 – گردش کار
- معاونت محیط زیست انسانی در بهمن ماه هرسال پرسشنامه های مربوطه را برای ادارات کل حفاظت محیط زیست استانها ، وزارت صنایع ، وزارت نفت ، وزارت نیرو ، وزارت جهاد ، وزارت دفاع ، بنیاد مستضعفان و جانباران ارسال و درخواست می نماید صنایع سبز را به ترتیب اولویت حداکثر تا پایان فروردین سال بعد اعلام دارند . درضمن به ادارات کل استانها اعلام میشود که از ادارات کل صنایع و معادن هم استعلام کنند .
- در نیمه دوم اردیبهشت ماه کمیته ای به مسئولیت معاون محیط زیست انسانی و متشکل از نمایندگان معاونت محیط طبیعی ( در سطح مدیرکل ) ، نماینده معاونت آموزش و برنامه ریزی ( در سطح مدیرکل ) ، مدیرکل نظارت و بازرسی ، مدیر کل حقوقی و نمایندگان وزارتخانه های صنایع و معادن ، نفت و نیرو تشکیل و صنایع سبز را انتخاب و حداکثر تا اول خرداد ماه به معاونت آموزش و برنامه ریزی اعلام نماید .
- معاونت آموزش و برنامه ریزی در هفته محیط زیست همایش صنایع سبز را برگزار نموده تا از صنایع سبز بنحو مقتضی تقدیر گردد .
- صنایعی که در یک سال به عنوان صنعت سبز معرفی میشوند در سالهای بعد هم میتوانند معرفی شوند مشروط بر آنکه در سالهای بعد نیز تلاشهای ارزنده دیگری انجام داده باشند .

ماده 6 – لوح ، تشویق نامه
- به صنعت برگزیده سبز یک لوح تقدیر با امضای ریاست سازمان حفاظت محیط زیست تقدیم می گردد که فقط یک سال اعتبار دارد .

ماده 7 - پرسشنامه
- پرسشنامه اخذ اطلاعات صنایع سبز توسط معاونت محیط زیست انسانی تهیه خواهد شد .
ماده 8 – این دستورالعمل در 8 ماده و در تاریخ 16/4/78 در شورای معاونین به تصویب رسید .

 

صنایع آلاینده

به منظور کاهش عوامل آلوده کننده محیط زیست ، بالاخص در مورد منابع طبیعی و منابع آب کشور ، واحدهای تولیدی موظفند برای تطبیق مشخصات فنی خود با ضوابط محیط زیست و کاهش آلودگیها اقدام کنند.. هزینه های انجام شده دراین مورد بعنوان هزینه های قابل قبول واحدها منظور میگردد .
از واحدهایی که از انجام این امر خودداری نمایند و فعالیتهای آنها باعث آلودگی و تخریب محیط زیست گردد ، جریمه متناسب با خسارات وارده اخذ و به درآمد عمومی واریز میگردد تا در قالب لوایح بودجه سنواتی برای اجرای طرحهای سالم سازی محیط زیست هزینه شود . آیین نامه این بند مشتمل بر مبلغ و چگونگی اخذ جرایم و نحوه هزینه آن به پیشنهاد سازمان حفاظت محیط زیست به تصویب هیأت وزیران میرسد .

ماده 134 قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی ، اجتماعی و فرهنگی
جمهوری اسلامی ایران
« صدور هرگونه مجوز بهره برداری از منابع آب سطحی یا زیرزمینی و شبکه توزیع شهری برای مصارف واحدهای بزرگ تولیدی ، صنعتی ، دامداری ، خدماتی و سایر مصارفی که تولید فاضلاب با حجم زیاد می کنند و همچنین استقرار مجوزهای صادره در گذشته ، منوط به اجرای تأسیسات جمع آوری فاضلاب ، تصفیه و دفع بهداشتی پساب است . تا زمان اجرای تأسیسات مناسب از واحدهای مصرف کننده آب با توجه به نوع و میزان آلودگی ، جرایمی برمبنای آئین نامه و تعرفه مصوبه دولت اخذ میگردد که پس از واریز به خزانه ، معادل وجوه واریزی از محل اعتبارات ردیف خاصی که در قوانین بودجه سنواتی پیش بینی خواهد شد در اختیار سازمان حفاظت محیط زیست قرار گیرد و برای طرحهای حفاظت کیفی منابع آب و تصفیه و دفع بهداشتی فاضلاب هزینه خواهد شد . وزارت نیرو با همکاری سازمان حفاظت محیط زیست کشور و دستگاه اجرایی ذیربط نسبت به تهیه آئین نامه اجرایی این ماده و پیشنهاد آن برای تصویب در هیأت وزیران اقدام خواهد کرد .

صنایع سبز
نعت سبز : به کلیه صنایعی گفته میشود که براساس ضوابط انتخاب درطول سال مورد نظر و تشخیص سازمان حفاظت محیط زیست ،تلاش قابل تقدیری در راستای حفظ محیط زیست انجام داده باشد .
صنعت برگزیده سبز : در هر رشته و صنعتی گفته میشود که در سال مورد نظر و در رشته صنعتی مورد نظر ارزنده ترین تلاش را در راستای حفظ محیط زیست انجام داده و تمام ضوابط زیست محیطی را رعایت کرده باشد .

همایش صنایع سبز :
همایشی است که هر سال در هفته محیط زیست برگزار و در آن ازصنایع سبز تقدیر میگردد .

ماده 3 – رشته های صنعتی :
1- صنایع غذایی و دارویی 7- صنایع نساجی و پوشاک
2- صنایع شیمیایی و سلولزی 8- صنایع ماشین سازی و ساخت تجهیزات
3- صنایع کانی غیرفلزی 9- صنایع نفت ( دومورد انتخاب میشود )
4- صنایع فلزی 10- معادن و فلزات ( 2 مورد انتخاب میشود )
5- صنایع خودرو و نیرومحرکه 11- نیروگاه
6- صنایع برق والکترونیک 12- صنایع کشاورزی
تبصره : در صورت عدم وجود صنعت سبز در هر رشته ، در آن رشته صنعت سبز معرفی نمیشود .

ماده 4 - ضوابط انتخاب صنایع سبز :
صنایعی که عدم تطابق چشم گیر در زمینه های آلودگی آب ، ضایعات ، هوا نداشته باشند و در طول سال مورد نظر یک یا چند مورد اقدامات زیر را انجام داده باشند :
1- نصب و راه اندازی و یا اصلاح سیستم پالایش وکنترل آلودگی
2- راه اندازی سیستم بازیافت مواد زاید
3- جایگزینی انرژیهای پاک
4- اخذ ISO 14000
5- سازگار کردن تولیدات با محیط زیست
6- ایجاد فضای سبز و حمایت از تنوع زیستی
7- کاستن از اثرات و ضایعات صنعت بر محیط زیست
8- کاستن از ضایعات در تولید
9- کاستن از آلودگیها
10- کاستن از مصرف انرژی یا افزایش بازده مصرف انرژی
11- انجام هزینه قابل توجه در راستای حفظ محیط زیست
12- آموزش و جلب مشارکت مردمی در زمینه محیط زیست
13- سایر
 
 
 ارتباط با ما | آمار بازدیدکنندگان | انتقادات و پیشنهادات | نقشه سایت | ساختار سازمان | پست الکترونیک | محیط زیست استانها | خانه خبر | معرفی سازمان

:: تمامی حقوق وب سایت متعلق به سازمان حفاظت محیط زیست می باشد ::